Formy pracy z dziećmi ze specyficznymi trudnościami w rozwoju - ćwiczenia

Cele przedmiotu:
C1. Zapoznanie studentów z tematyką specyficznych trudności w rozwoju.
C2. Wykształcenie umiejętności rozpoznawania specyficznych trudności rozwojowych w oparciu o symptomy.
C3. Zapoznanie z zasadami konstruowania programów terapii pedagogicznej dla dzieci ze specyficznymi trudnościami rozwojowymi.
Wymagania wstępne:
W1. Ogólna wiedza na temat organizacji pomocy osobom z dysleksją zdobyta w ramach przedmiotu pedagogika specjalna.




Efekty kształcenia:
WIEDZA
K_W11 ma pogłębioną i rozszerzoną wiedzę na temat biologicznych, psychologicznych, społecznych, filozoficznych podstaw kształcenia i wychowania; rozumie istotę funkcjonalności i dysfunkcjonalności, harmonii i dysharmonii, normy i patologii
UMIEJĘTNOŚCI
K_U02 potrafi wykorzystywać i integrować wiedzę teoretyczną z zakresu pedagogiki oraz powiązanych z nią dyscyplin w celu analizy złożonych proble­mów edukacyjnych, wychowawczych, opiekuńczych, kulturalnych, pomocowych i terapeutycznych, a także diagnozowania i projektowania działań praktycznych.
K_U10 potrafi wybrać i zastosować właściwy dla danej działalności pedagogicznej sposób postępowania, potrafi dobierać środki i metody pracy w celu efektywnego wykonania pojawiających się zadań zawodowych.
KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
K_K06 odznacza się odpowiedzialnością za własne przygotowanie do pracy, podejmowane decyzje i prowadzone działania oraz ich skutki, czuje się odpowiedzialny wobec ludzi, dla których dobra stara się działać, wyraża ta­ką postawę w środowisku specjalistów i pośrednio modelu to podejście wśród innych.
Metody dydaktyczne:
- dyskusja
- pogadanka
- praca w grupach

Pomoce dydaktyczne (materiały metodyczne do diagnozy i terapii dzieci ze specyficznymi trudnościami w rozwoju, rzutnik multimedialny)

Treści programowe:
1. Praktyczne aspekty problemu specyficznych trudności w rozwoju.
2. Wspomaganie i terapia zaburzeń rozwoju ruchowego i procesu lateralizacji.
3. Opóźnienia rozwoju i zaburzenia percepcji wzrokowej oraz orientacji przestrzennej.
4. Ćwiczenia usprawniające analizę i syntezę wzrokową, koordynację wzrokowo-ruchową, pamięć wzrokową, orientację kierunkową.
5.Terapia zaburzeń w zakresie analizy i syntezy słuchowej, koordynacji słuchowo-ruchowej i słuchowo-wzrokowej.
6. Diagnozowanie zmierzające w kierunku odkrycia ryzyka dysleksji.
7. Planowanie i programowanie pracy korekcyjno-wyrównawczej.
8. Zasady konstruowania jednostki zajęciowej oraz cyklu jednostek.
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia:
warunki zaliczenia przedmiotu: aktywność na zajęciach (25%) oraz przygotowanie teczki z pomocami służącymi usprawnianiu zaburzonych funkcji (75%).
Kryteria oceny:
- ocena bardzo dobra - student potrafi w sposób bezbłędny projektować działania praktyczne, doskonale potrafi wybrać i zastosować właściwy dla danej działalności pedagogicznej sposób postępowania, bardzo dobrze potrafi dobierać środki i metody pracy w celu efektywnego wykonania pojawiających się zadań
- ocena dobra - student potrafi prawidłowo projektować działania praktyczne, dobrze potrafi wybrać i zastosować właściwy dla danej działalności pedagogicznej sposób postępowania, potrafi dobierać środki i metody pracy w celu efektywnego wykonania pojawiających się zadań
- ocena dostateczna - student potrafi w sposób powierzchowny projektować działania praktyczne, potrafi wybrać i zastosować właściwy dla danej działalności pedagogicznej sposób postępowania, potrafi dobrać podstawowe środki i metody pracy w celu efektywnego wykonania pojawiających się zadań
- ocena niedostateczna- student nie potrafi projektować działań praktycznych oraz wybrać i stosować właściwego dla danej działalności pedagogicznej sposobu postępowania, nie potrafi dobierać środków i metod pracy w celu efektywnego wykonania pojawiających się zadań
Literatura podstawowa i uzupełniająca:
- podstawowa
Bogdanowicz M., Problemy diagnozy, terapii i profilaktyki zaburzeń rozwoju psychoruchowego dziecka, [w:] Logopedia. Pytania i odpowiedzi, pod red. T. Gałkowskiego i G. Jastrzębowskiej, Opole 2001, s.165-179.
Bogdanowicz M., Ryzyko dysleksji. Problem i diagnozowanie, Gdańsk 2002.
Cieszyńska J., Nauka czytania krok po kroku. Jak przeciwdziałać dysleksji, Kraków 2002.
Czajkowska I., Herda T., Zajęcia korekcyjno-kompensacyjne w szkole, Warszawa 1997.
Górniewicz E., Pedagogiczna diagnoza specyficznych trudności w czytaniu i pisaniu, Toruń 1994.
Grabałowska K., Jastrząb J., Mickiewicz J., Wojak M., Ćwiczenia w czytaniu i pisaniu. Poradnik metodyczny do terapii dzieci dyslektycznych, Toruń 1996.

- uzupełniająca
Bogdanowicz M., Zaburzenia procesów instrumentalnych a trudności w czytaniu, [w:] Bogdanowicz M., Psychologia kliniczna dziecka w wieku przedszkolnym, Warszawa 1985, s. 167-174.
Gindrich P. A., Funkcjonowanie psychospołeczne uczniów dyslektycznych, Lublin 2002.
Jastrząb J., Usprawnienie funkcji percepcyjno-motorycznych u dzieci dyslektycznych, Toruń 1984.
Kujawa E., Kurzyna M., Reedukacja dzieci z trudnościami w czytaniu i pisaniu, Warszawa 1998.

Innowacje pedagogiczne w polskiej szkole - Teoria inteligencji wielorakich - wykład

Cele przedmiotu:
C1- Przedmiot obejmuje zagadnienia związane z innowacyjnym podejściem do realizacji procesu edukacyjnego w polskiej szkole (klasy I – III).
C2-Przedmiot stanowi rozszerzenie zakresu przygotowania studentów w ramach studiów II stopnia do realizacji procesu edukacyjnego i obejmuje zapoznanie z nowoczesną koncepcją pracy z uczniem oparta na teorii inteligencji wielorakich H. Gardnera.
Wymagania wstępne:
W1- Pedagogika szkolna
W2- Pedagogika wczesnoszkolna
Efekty kształcenia:
WIEDZA
K_W05 ma uporządkowaną i pogłębioną wiedzę na temat subdyscyplin i specjalizacji pedagogiki, obejmującą terminologię, teorię i metodykę
K_W12 ma uporządkowaną wiedzę na temat teorii wychowania, uczenia się i nauczania oraz innych procesów edukacyjnych
K_W13 ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę o różnych środowiskach wychowawczych, ich specyfice i procesach w nich zachodzących
K_W15 ma uporządkowaną wiedzę o uczestnikach działalności edukacyjnej, wychowawczej, opiekuńczej, kulturalnej, pomocowej i terapeutycznej, pogłębioną w wybranych zakresach
K_W16 ma uporządkowaną wiedzę na temat zasad i norm etycznych oraz etyki zawodowej

UMIEJĘTNOŚCI
K_U02 potrafi wykorzystywać i integrować wiedzę teoretyczną z zakresu pedagogiki oraz powiązanych z nią dyscyplin w celu analizy złożonych problemów edukacyjnych, wychowawczych, opiekuńczych, kulturalnych, pomocowych i terapeutycznych, a także diagnozowania i projektowania działań praktycznych
K_U03 potrafi sprawnie porozumiewać się przy użyciu różnych kanałów i technik komunikacyjnych ze specjalistami w zakresie pedagogiki, jak i z odbiorcami spoza grona specjalistów, korzystając z nowoczesnych rozwiązań technologicznych
K_U04 potrafi w sposób klarowny, spójny i precyzyjny wypowiadać się w mo¬wie i na piśmie, posiada umiejętność konstruowania rozbudowanych ustnych i pisemnych uzasadnień na tematy dotyczące różnych zagadnień pedagogicznych z wykorzystaniem różnych ujęć teoretycznych, korzystając zarówno z dorobku pedagogiki, jak i innych dyscyplin naukowych
K_U05 posiada pogłębione umiejętności prezentowania własnych pomysłów, wątpliwości i sugestii, popierania ich rozbudowaną argumentacją w kontekście wybranych perspektyw teoretycznych, poglądów różnych auto¬rów, kierując się przy tym zasadami etycznymi
K_U10 potrafi wybrać i zastosować właściwy dla danej działalności pedagogicznej sposób postępowania, potrafi dobierać środki i metody pracy w celu efektywnego wykonania pojawiających się zadań zawodowych

KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
K_K01 ma pogłębioną świadomość poziomu swojej wiedzy i umiejętności, rozumie potrzebę ciągłego rozwoju osobistego i zawodowego
K_K02 jest gotowy do podejmowania wyzwań zawodowych i osobistych; wykazuje aktywność, podejmuje trud i odznacza się wytrwałością w podejmo¬waniu indywidualnych i zespołowych działań profesjonalnych w zakresie pedagogiki; angażuje się we współpracę
K_K06 odznacza się odpowiedzialnością za własne przygotowanie do pracy, podejmowane decyzje i prowadzone działania oraz ich skutki, czuje się odpowiedzialny wobec ludzi, dla których dobra stara się działać, wyraża ta¬ką postawę w środowisku specjalistów i pośrednio modelu to podejście wśród innych
K_K07 jest wrażliwy na problemy edukacyjne, gotowy do komunikowania się i współpracy z otoczeniem, w tym z osobami niebędącymi specjalistami w danej dziedzinie, oraz do aktywnego uczestnictwa w grupach i organizacjach realizujących działania pedagogiczne
Metody dydaktyczne:
Metody oparte na słowie i praktycznym działaniu (samodzielne dochodzenie do wiedzy): wykład konwersatoryjny, pogadanka, opis, dyskusja problemowa, burza mózgów.
Treści programowe:
1. Nowatorstwo pedagogiczne w teorii i praktyce szkolnej.
2. Teoria inteligencji wielorakich H. Gardnera – założenia teoretyczne.
3. Nowoczesne koncepcje wspierania uzdolnień ucznia – TIW w praktyce szkolnej.
4. Profil inteligencji ucznia podstawą do efektywnej nauki (diagnoza początkowa, profil inteligencji, diagnoza końcowa).
5. Projekt „Pierwsze uczniowskie doświadczenia droga do wiedzy”. Przykłady dobrych praktyk – Każdy uczeń jest zdolny. Jak nauczyć ucznia uczenia się – kompetencje kluczowe podstawą efektywnej edukacji.
6. Uczniowskie Ośrodki Zainteresowań – praca z uczniem w ramach zajęć zintegrowanych i pozalekcyjnych. Organizacja zajęć, metody, formy i pomoce dydaktyczne.
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia:
Obecność na zajęciach –25%, aktywność podczas zajęć, opracowanie tematów do przygotowania – 25%, pozytywna ocena z egzaminu – 50%.
Literatura podstawowa i uzupełniająca:
Armstrong T., 7 rodzajów inteligencji. Odkryj je w sobie i rozwijaj. tłum. M. Witkowska, Warszawa: MT Biznes 2009.
Gardner H. , Inteligencje wielorakie. Nowe horyzonty w teorii i praktyce. Warszawa: Larum 2006.
Gardner H., Pięć umysłów przyszłości, Warszawa: Larum 2009.
Kopik A., Zatorska M., Każde dziecko jest zdolne. Materiały metodyczne Projektu „Pierwsze uczniowskie doświadczenia drogą do wiedzy”, Kilce: Grupa Edukacyjna S.A 2009.
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 9 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków prowadzenia działalności innowacyjnej i eksperymentalnej przez publiczne szkoły i placówki.
Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2011 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków prowadzenia działalności innowacyjnej i eksperymentalnej przez publiczne szkoły i placówki

Pedagogika specjalna - ćwiczenia

Cele przedmiotu:
C1. Zapoznanie studentów z zagadnieniami z zakresu pedagogiki specjalnej.
C2. Zapoznanie z problematyką niepełnosprawności, jej rodzajami, przyczynami.
C3. Poznanie głównych metod rewalidacji osób niepełnosprawnych.
Wymagania wstępne:
W1. Wiedza z zakresu pedagogiki ogólnej, psychologii oraz socjologii.
Efekty kształcenia:
WIEDZA
1. Poznanie podstawowych zagadnień dotyczących aspektów historycznych oraz ewolucji pedagogiki specjalnej.
2. Wiedza na temat trendów rozwojowych we współczesnej pedagogice specjalnej oraz założeń współczesnego systemu kształcenia specjalnego w Polsce.
3. Znajomość systemu opieki nad osobami niepełnosprawnymi.
K_W07 Posiada wiedzę dotyczącą teoretycznych i praktycznych podstaw pedagogiki specjalnej szczególnie w odniesieniu do rodzajów zajęć i ich związków ze zdrowiem, celów podejmowanych aktywności oraz złożonych interakcji zachodzących pomiędzy osobą, środowiskiem i zajęciami.
K_W09 Posiada podstawową wiedzę z zakresu dziedzin, dyscyplin i subdyscyplin naukowych powiązanych i wynikających z obszaru pedagogiki specjalnej w kontekście organizacji zdrowia i polityki społecznej na poziomie krajowym.
K_W11 Potrafi omówić specyfikę rozwoju jednostek z różnymi rodzajami deficytów i niepełnosprawności oraz wskazać możliwości pracy rewalidacyjnej adekwatnie do rodzajów odchyleń od normy
UMIEJĘTNOŚCI
1. Umiejętność dokonywania charakterystyki różnych typów niepełnosprawności.
2. Posługiwanie się terminami z zakresu pedagogiki specjalnej.
3. Przeprowadzenie diagnozy odchyleń rozwojowych u osób znajdujących się w kręgu oddziaływania specjalnego, obejmujących zarówno niedostosowanych społecznie, niedowidzących, niedosłyszących, upośledzonych umysłowo.
K_U04 Potrafi identyfikować problemy osoby niepełnosprawnej, jego rodziny oraz grupy społecznej, niezbędne do podjęcia i działania w obszarach różnych rodzajów niepełnosprawności. Potrafi wskazać i opisać psychologiczno-pedagogiczne i społeczne konsekwencje wynikające z ograniczeń w funkcjonowaniu, niepełnosprawności lub choroby i wykluczenia społecznego.
KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
1. Student aktywnie włącza się w dyskusję nad omawianą problematyką.
2. Uwrażliwienie na potrzeby osób niepełnosprawnych.
3. Świadomość konieczności organizowania pomocy rehabilitacyjnej, rewalidacyjnej i resocjalizacyjnej jednostkom "specjalnym".
K_K03 Posiada umiejętność dostrzegania potrzeb i problemów pacjentów niepełnosprawnych prezentując postawę poszanowania godności osobistej i tolerancji przekonań innych ludzi
K_K06 Samodzielnie realizuje powierzone mu zadania i właściwie organizuje pracę własną.
Metody dydaktyczne:
pogadanka, referaty, metody nauczania wspierane technikami informacyjnymi, praca w grupie, praca z tekstem, dyskusja, metody proaktywne skupione na nauce samokontroli własnego działania, metody poszukujące (w których proces odkrywania łączy się z twórczym myśleniem)
Treści programowe:
Wśród omówionych na ćwiczeniach zagadnień znajduje się charakterystyka podstawowych subdyscyplin pedagogiki specjalnej: pedagogiki resocjalizacyjnej, surdopedagogiki, tyflopedagogiki, oligofrenopedagogiki, pedagogiki korekcyjnej, pedagogiki terapeutycznej, pracy socjalnej i logopedii. Podczas omawiania poszczególnych subdyscyplin pedagogiki specjalnej szczególnie zwraca się uwagę na podstawowe pojęcia, charakterystykę przyczyn dysfunkcji rozwojowych (np. głuchoty, upośledzenia umysłowego, niepełnosprawności ruchowej, fragmentarycznych deficytów rozwojowych, zaburzeń mowy), omówienie podstaw wychowania, nauczania i opieki nad osobami niepełnosprawnymi.
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia:
Forma i warunki zaliczenia: aktywność studentów na zajęciach (m.in. referaty i opracowania studentów - 25%), kolokwium zaliczeniowe (75%).

Kryteria oceny:
ocena bardzo dobra
K_W07 Student posiada pełną wiedzę na temat teoretycznych i praktycznych podstaw pedagogiki specjalnej szczególnie w odniesieniu do rodzajów zajęć i ich związków ze zdrowiem, celów podejmowanych aktywności oraz złożonych interakcji zachodzących pomiędzy osobą, środowiskiem i zajęciami.
K_W09 Student posiada wiedzę na bardzo dobrym poziomie z zakresu dziedzin, dyscyplin i subdyscyplin naukowych
K_W11 Student potrafi w sposób wyczerpujący omówić specyfikę rozwoju jednostek z różnymi rodzajami deficytów i niepełnosprawności oraz bezbłędnie wskazać możliwości pracy rewalidacyjnej adekwatnie do rodzajów odchyleń od normy
K_U04 Student potrafi wnikliwie identyfikować wszystkie problemy osoby niepełnosprawnej, jego rodziny oraz grupy społecznej,
K_K03 Student posiada umiejętność dostrzegania wszystkich potrzeb i problemów pacjentów niepełnosprawnych
K_K06 Student samodzielnie realizuje wszystkie powierzone mu zadania i właściwie organizuje pracę własną.

ocena dobra
K_W07 Student posiada na dobrym poziomie wiedzę dotyczącą teoretycznych i praktycznych podstaw pedagogiki specjalnej szczególnie w odniesieniu do rodzajów zajęć i ich związków ze zdrowiem.
K_W09 Student posiada podstawową wiedzę z zakresu dziedzin, dyscyplin i subdyscyplin naukowych
K_W11 Student potrafi omówić specyfikę rozwoju jednostek z różnymi rodzajami deficytów i niepełnosprawności oraz wskazać możliwości pracy rewalidacyjnej adekwatnie do rodzajów odchyleń od normy
K_U04 Student potrafi identyfikować problemy osoby niepełnosprawnej, jego rodziny oraz grupy społecznej,
K_K03 Student posiada umiejętność dostrzegania potrzeb i problemów pacjentów niepełnosprawnych
K_K06 Student samodzielnie realizuje powierzone mu zadania i właściwie organizuje pracę własną

ocena dostateczna
K_W07 Student posiada powierzchowną wiedzę dotyczącą teoretycznych i praktycznych podstaw pedagogiki specjalnej szczególnie w odniesieniu do rodzajów zajęć i ich związków ze zdrowiem.
K_W09 Student posiada zalążki podstawowej wiedzy z zakresu dziedzin, dyscyplin i subdyscyplin naukowych
K_W11 Student potrafi omówić na poziome dostatecznym specyfikę rozwoju jednostek z różnymi rodzajami deficytów i niepełnosprawności oraz wskazać główne kierunki pracy rewalidacyjnej adekwatnie do rodzajów odchyleń od normy
K_U04 Student potrafi dostrzegać niektóre problemy osoby niepełnosprawnej, jego rodziny oraz grupy społecznej,
K_K03 Student posiada umiejętność dostrzegania tylko głównych potrzeb i problemów pacjentów niepełnosprawnych
K_K06 Student samodzielnie realizuje niektóre z powierzonych mu zadań i w sposób powierzchowny organizuje pracę własną.

ocena niedostateczna
K_W07 Student nie posiada wiedzy dotyczącej teoretycznych i praktycznych podstaw pedagogiki specjalnej szczególnie w odniesieniu do rodzajów zajęć i ich związków ze zdrowiem.
K_W09 Student nie posiada podstawowej wiedzy z zakresu dziedzin, dyscyplin i subdyscyplin naukowych
K_W11 Student nie potrafi omówić specyfiki rozwoju jednostek z różnymi rodzajami deficytów i niepełnosprawności oraz nie potrafi wskazać nawet podstawowych kierunków pracy rewalidacyjnej adekwatnie do rodzajów odchyleń od normy
K_U04 Student nie potrafi identyfikować problemów osoby niepełnosprawnej, jego rodziny oraz grupy społecznej
K_K03 Student nie posiada umiejętność dostrzegania potrzeb i problemów pacjentów niepełnosprawnych
K_K06 Student nie potrafi samodzielnie realizować powierzonych mu zadań i właściwie organizować pracy własnej.
Literatura podstawowa i uzupełniająca:
Literatura podstawowa
Baran J., Cierpiałowska T., Mikrut A. (red.), Teoria i praktyka oddziaływań profilaktyczno-wspierających rozwój osób z niepełnosprawnością, Kraków 2011.
Dykcik W. (red.), Pedagogika specjalna, Poznań 2005.
Palak Z., Bujnowska A., Pawlak A., Aktualne problemy edukacji i rehabilitacji osób niepełnosprawnych w biegu życia, Lublin 2010.
Sękowska Z., Wprowadzenie do pedagogiki specjalnej, Warszawa 2001.
Zabłocki J., Integracja szansą wychowania nowego pokolenia, Płock 2002.
Zawiślak A., Wybrane zagadnienia z pedagogiki specjalnej, Kraków 2010.

Literatura uzupełniająca
Dykcik W., Szychowiak B. (red.), Nowatorskie i alternatywne metody w teorii i praktyce pedagogiki specjalnej, Poznań 2001.
Hulek A.(red.), Świat ludziom niepełnosprawnym, Warszawa 1992.
Kosakowski Cz., Zaorska M. (red.), Dziecko o specjalnych potrzebach edukacyjnych, Toruń 2000.
Minczakiewicz E. (red.), Dziecko niepełnosprawne w rodzinie i szkole, Kraków 2002.
Żółkowska T., Wyrównywanie szans społecznych osób z niepełnosprawnością intelektualną (uwarunkowania i obszary), Szczecin 2004.
Obuchowska I., Dziecko niepełnosprawne w rodzinie, Warszawa 1999.
Wyczesany J., Wybrane zagadnienia z oligofrenopedagogiki, Kraków 1981.
Zamkowska A., Wybrane problemy integracyjnego systemu kształcenia, Radom 2000.

Praca z dzieckiem o specyficznych trudnościach w nauce - wykład

Cele przedmiotu:
Zajęcia przygotowują do pracy dydaktyczno-wychowawczej i wyrównawczej z dziećmi o specyficznych trudnościach w nauce
Wymagania wstępne:
Przedmiot na studiach pedagogicznych II stopnia
Efekty kształcenia:
WIEDZA
1. Ma odpowiednią wiedzę na temat dysleksji, dysgrafii i dyskalkulii
2. Zna zasady i metody pracy z dzieckiem o specyficznych trudnościach w nauce
K_W06, K_W07, K_W12, K_W15

UMIEJĘTNOŚCI
1. Umie dokonać wstępnej diagnozy obszarów trudności w nauce i jej przyczyn
2. Umie dobrać ćwiczenia wspomagające, zaplanować pracę wyrównawczą z dzieckiem i współpracować z rodziną
K_U03, K_U05, K_U10, K_U12

KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
1. Ma postawę profesjonalisty, który chce i potrafi pomóc dziecku, motywować do pracy nad rozwojem kompetencji szkolnych dziecko i jego opiekunów
K_P02, K_P04, K_P06
Metody dydaktyczne:
Metoda pokazowa, dyskusja, praca z tekstem
Treści programowe:
1) Przegląd metod: rozwijania kompetencji komunikacyjnych dzieci, nauki czytania i nauki pisania.
2) Metody diagnozowania rozwoju dzieci w wieku przedszkolnym – badanie sprawności
motorycznej, lateralizacji, analizy i syntezy wzrokowej oraz słuchowej, badanie kompetencji językowej i operacji myślowych.
3) Typowe przyczyny trudności w nauce czytania i pisania, sposoby zapobiegania.
4) Ćwiczenia kształtujące gotowość dziecka do nauki czytania i pisania (z Metody Dobrego Startu i in., waga kontaktu dziecka z tekstem czytanym jako preorientacja do nauki czytania).
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia:
Aktywny udział w zajęciach – 50%, praca zaliczeniowa – 50%


Literatura podstawowa i uzupełniająca:
Literatura podstawowa:
M. Bogdanowicz, Metoda Dobrego Startu, Warszawa 1999 (+ inne wybrane pozycje tej autorki dot. MDS)
J. Cieszyńska , Nauka czytania krok po kroku, jak przeciwdziałać dysleksji, Kraków 2005
T. Gąsowska, Z. Pietrzak – Stępkowska, Praca wyrównawcza z dziećmi mającymi trudności w czytaniu i pisaniu, Warszawa 1994

E. Jarosz, E. Wysocka, Diagnoza psychopedagogiczna Warszawa 2006
E. Kujawa, M. Kurzyna, Reedukacja dzieci z trudnościami w czytaniu i pisaniu metodą 18 struktur wyrazowych, Warszawa 1996
B. Zakrzewska, Trudności w czytaniu i pisaniu. Modele ćwiczeń, Warszawa 1996
T. Gordon, Wychowanie bez porażek, Warszawa 1993
Literatura uzupełniająca:
M. Bogdanowicz, Integracja percepcyjno – motoryczna, Gdańsk 1996

Praca z uczniem o specyficznych potrzebach edukacyjnych - wykład

Cele przedmiotu:
C1. Nabycie przez studentów kompetencji w zakresie przeprowadzania wczesnej diagnozy specyficznych potrzeb edukacyjnych.
C2. Zdobycie wiedzy na temat pracy z dziećmi o specjalnych potrzebach edukacyjnych.
Wymagania wstępne:
Wiedza na temat organizacji pomocy uczniom z deficytami rozwojowymi zdobyta na przedmiocie pedagogika specjalna.
Efekty kształcenia:
WIEDZA
W1. Zdobycie informacji na temat cech diagnozy psychopedagogicznej.
W2. Wiedza odnośnie do stosowania metod i organizowania pracy z dziećmi ze specyficznymi potrzebami edukacyjnymi.
K _WO1 - zna definicję specyficznych trudności w uczeniu się, ryzyka i dysleksji rozwojowej, dysgrafii, dysortografii, dyskalkulii leksykalnej.
K _WO13, K_WO14 - zna cele, zasady, metody, formy organizacyjne terapii pedagogicznej wobec specyficznych trudności w uczeniu się i specjalnych potrzeb edukacyjnych uczniów.

UMIEJĘTNOŚCI
U1. Nabycie umiejętności rozpoznawania przez studentów objawów odchyleń od normy rozwojowej dziecka.
U2. Umiejętność analizowania i interpretowania orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego w kontekście ograniczeń oraz możliwości konkretnego ucznia.
K _UO9 - zna narzędzia diagnozy pedagogicznej, symptomy mikrozaburzeń w rozwoju psychoruchowym, narzędzia do rozpoznania ryzyka dysleksji rozwojowej.

KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
K1. Uświadomienie roli nauczycieli w organizowaniu współpracy rodziców ze szkołą w celu niesienia pomocy uczniowi o specyficznych potrzebach edukacyjnych.
K2. Uwrażliwienie na konieczność etycznej pracy z dziećmi o specyficznych potrzebach edukacyjnych.
K _KO3 - potrafi służyć radą i pomocą rodzicom i nauczycielom,
K _KO2, K _KO4 - zaakceptuje odmienny sposób funkcjonowania ucznia ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.
Metody dydaktyczne:
metody podające (wykład tradycyjny, wykład z prezentacją multimedialną)
metody eksponujące (pokaz)
Treści programowe:
1. Cechy diagnozy specyficznych potrzeb edukacyjnych uczniów.
2. Symptomy odchyleń od normy rozwojowej ucznia.
3. Klasyfikacja odchyleń od normy psychofizycznej.
4. Ogólna charakterystyka dzieci o specyficznych potrzebach edukacyjnych.
5-6. Zaprezentowanie przebiegu pracy z uczniami o specjalnych potrzebach edukacyjnych (konstruowanie Indywidualnego Programu Edukacyjno-Terapeutycznego, analiza orzeczeń, diagnoza poziomu funkcjonowania ucznia, mocne i słabe strony dziecka, dobieranie form oraz metod pracy z konkretnym uczniem, istota sporządzania harmonogramów).
7. Rola nauczyciela w organizacji współpracy szkoły z rodzicami dziecka o specjalnych potrzebach edukacyjnych.
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia:
Forma i warunki zaliczenia zajęć:
Praca zaliczeniowa z treści programowych przedmiotu oraz z literatury podstawowej.

Kryteria oceny
ocena bardzo dobry
K _WO1 - student zna doskonale definicję specyficznych trudności w uczeniu się, ryzyka i dysleksji rozwojowej, dysgrafii, dysortografii.
K _WO13, K_WO14 - student zna cele, zasady, metody pracy z dziećmi ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się.
K _UO9 - student zna narzędzia diagnozy pedagogicznej, symptomy mikrozaburzeń w rozwoju psychoruchowym oraz symptomy ryzyka dysleksji rozwojowej.
K _KO3 - student potrafi służyć radą i pomocą rodzicom i nauczycielom,
K _KO2, K _KO4 - student akceptuje odmienny sposób funkcjonowania ucznia ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.

ocena dobra
K _WO1 - student zna definicję specyficznych trudności w uczeniu się, ryzyka i dysleksji rozwojowej, dysgrafii, dysortografii.
K _WO13, K_WO14 - student zna cele, większość zasad, metod pracy z dziećmi ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się.
K _UO9 - student zna większość narzędzi diagnozy pedagogicznej i symptomów mikrozaburzeń w rozwoju psychoruchowym oraz symptomów ryzyka dysleksji rozwojowej.
K _KO3 - student potrafi służyć radą rodzicom i nauczycielom,
K _KO2, K _KO4 - student akceptuje ucznia ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.

ocena dostateczna
K _WO1 - student zna podstawowe elementy definicji specyficznych trudności w uczeniu się, ryzyka i dysleksji rozwojowej, dysgrafii, dysortografii.
K _WO13, K_WO14 - student zna wybrane cele, podstawowe zasady, metody pracy z dziećmi ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się.
K _UO9 - student zna niektóre narzędzia diagnozy pedagogicznej i niektóre symptomy mikrozaburzeń w rozwoju psychoruchowym oraz wybrane symptomy ryzyka dysleksji rozwojowej.
K _KO3 - student potrafi niekiedy służyć radą rodzicom i nauczycielom,
K _KO2, K _KO4 - student stara się akceptować ucznia ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.

ocena niedostateczna
K _WO1 - student nie zna definicji specyficznych trudności w uczeniu się, ryzyka i dysleksji rozwojowej, dysgrafii, dysortografii.
K _WO13, K_WO14 - student nie zna celów, zasad, metod pracy z dziećmi ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się.
K _UO9 - student nie zna narzędzi diagnozy pedagogicznej i symptomów mikrozaburzeń w rozwoju psychoruchowym oraz symptomów ryzyka dysleksji rozwojowej.
K _KO3 - student nie potrafi służyć radą rodzicom i nauczycielom,
K _KO2, K _KO4 - student nie wykazuje akceptacji ucznia ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.




Literatura podstawowa i uzupełniająca:
- podstawowa:
Babiuch B., 2002, Jak pracować z rodzicami „trudnych” uczniów? Warszawa, WSiP.
Klaczak M., Majewicz P., (red.), 2006, Diagnoza i rewalidacja indywidualna dziecka ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, Kraków, Akademia Pedagogiczna.
Minczakiewicz E., 2006, Jak krok po kroku wprowadzać dzieci o specjalnych potrzebach edukacyjnych w świat zabawy i nauki, Kraków, Impuls.
Osik D., Wojnarska A., (red.), 2001, Wspomaganie rozwoju uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, Lublin, UMCS.
Oszwa U., 2007, Dziecko z zaburzeniami rozwoju i zachowania w klasie szkolnej: vademecum nauczyciel i rodziców, Kraków, Impuls.

- uzupełniająca:
Bogdanowicz M., 2004, Metoda Dobrego Startu, Warszawa, WSiP.
Florkiewicz V., (red.), 2005, Terapia pedagogiczna: scenariusze zajęć, Łódź, WSHE.
Łosiowski Z., (red.), 1997, Dziecko niepełnosprawne ruchowo. Cz. 1. Wybrane zaburzenia neurorozwojowe, Warszawa, WSiP.
Oregan J., 2005, Jak pracować z dziećmi o specjalnych potrzebach edukacyjnych, Warszawa, K.E. Liber.
Włodek -Chronowska J. (red.), 1993, Terapia pedagogiczna, Kraków, wyd. UJ.

Psychologia wychowawcza - wykład

Treści programowe:
Wychowanie jako przedmiot analizy psychologicznej. Psychika, osobowość i zachowanie jako podstawowe kategorie psychologii wychowawczej. Wychowanie a nauczanie w systemie nauk pedagogicznych. Poznanie podstaw teoretycznych działalności wychowawczej. Stosowanie teorii psychodynamicznej, behawioralnej, poznawczej, humanistyczno-egzystencjalnej orazi cech osobowosci. Człowiek i Bóg w pedagogice katolickiej. Sposoby wywierania wpływów wychowawczych: naśladownictwo, wzmocnienie, modelowanie, identyfikacja. Stawienie zadań i wymagań. Internalizacja wartości i norm zachowania. Nagrody i kary. Wewnętrzne i zewnętrzne warunki wychowania. Problematyka osobowości w psychologii wychowawczej. Cechy osobowości, jej struktura. Rozwijanie i przekształcenie potrzeb. Wpływ wychowania na postawy i wartości, ich przekształcanie. Pojęcie podmiotowości w psychologii wychowania. Wychowanie jako rozwijanie świadomości siebie, projektowanie dalszej drogi życiowej (zawodowej, rodzinnej). Tożsamość płciowa. Kobiecość a męskość, androgynia jako wymiar osobowości. Socjalizacja jako działania wychowawcze w środowiskach rodzinnych, rówieśniczych, instytucjonalnych. Działania korekcyjne, reedukacyjne i resocjalizacyjne.
Literatura podstawowa i uzupełniająca:
Bee, H. (2004). Psychologia rozwoju człowieka. Warszawa: WsiP.
Brzezińska, A. (2000)Społeczna psychologia rozwoju. Warszawa: Scholar.
Costa, R., McGrae, R. (1998). From catalog to classification: Murray's needs and the Five Factor Model. Journal of Personality and Social Psychology, 55, 258-265.
Graś, Z.B. (red.) (1995). Psychologia wychowawcza stosowana. Wybrane zagadnienia. Lublin: Wydawnictwo UMCS.
Grzywak-Kaczyńska, M. (1988). Trud rozwoju. Warszawa: PAX.
Harwas-Napierala, B., Trempala, J. (2002). Psychologia rozwoju człowieka w praktyce społecznej. Poznań: UAM.
Pankowska, D. (2005). Wychowanie a role płciowe. Gdańsk: CWP.
Przetacznik-Gierowska, M., Włodarski, Z. (2002). Psychologia wychowawcza. Część 1. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Przetacznik-Gierowska, M., Włodarski, Z. (1998). Psychologia wychowawcza. Część 2. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Naukowe.
Skorny, Z. (1992). Psychologia wychowawcza dla nauczycieli. Wydanie drugie. Warszawa: Wydawnictwo Szkolne i Pedagogiczne.
Wolicki,M.,(2007).Logoterapeutyczna koncepcja wychowania.Sandomierz:Wydawnictwo Diecezialne.
Zimny,J.(red.)(2007).Pedagogika na dzis.Podrecznik dla pedagogow.Stalowa Wola,Ruzomberok:KUL,KUR.