"Pamięć i tożsamość". Jana Pawła II wizja narodu
[“Memory and Identity”. John Paul II's Vision of the Nation]

Rozdział w recenzowanej książce naukowej

Miejsce: Lublin
Rok wydania: 2020
Tytuł publikacji: Człowiek – Rodzina – Naród. Przesłanie św. Jana Pawła II
Redaktorzy: Marian Pokrywka
Strony od-do: 119-134
Streszczenie: Problematyka narodu zajmuje ważne miejsce w nauczaniu społecznym Jana Pawła II. Naród, podobnie jak rodzina, jest społecznością naturalną, ściśle związaną z naturą człowieka, która ma charakter społeczny. Z tego względu narodu nie można zastąpić państwem ani tym bardziej tzw. społeczeństwem demokratycznym. Naród jest określoną postacią wspólnoty ludzi, których łączą więzi biopsychiczne i duchowe. Zdaniem papieża istnieje ścisły związek narodu z kulturą: „naród istnieje «z kultury» i dla «kultury»”. Do komponentów kultury narodowej zalicza m.in. pamięć o przeszłości, religię, moralność i kształtowane przez nią obyczaje narodowe. W swoim nauczaniu Jan Paweł II zwraca uwagę na teologiczne, a nawet eschatologiczne powołanie narodu. Przynależność do określonego narodu i ojczyzny niesie ze sobą zobowiązania natury etycznej. U ich podstaw jest przywiązanie i miłość, które wyrażają się w postawie patriotyzmu. Doświadczenia narodowe Polaków XX wieku oraz elementy osobistej biografii Karola Wojtyły w znacznym stopniu wpłynęły na jego rozumienie narodu. Poprzez wypowiedziane słowa, jak i podjęte działania Jan Paweł II skutecznie odmienił oblicze nie tylko własnego narodu, ale i znacznej części Starego Kontynentu.
Słowa kluczowe: naród, ojczyzna, kultura narodowa, patriotyzm