Marek Lechniak

Opisy zajęć

Analiza i redagowanie tekstu naukowego - konwersatorium

Opis zajęć:
Analiza II części książki W. Marciszewskiego Metody analizy tekstu naukowego. Przygotowanie różnych typów streszczeń: według operacji tworzenia obrazu tekstu, wg selekcji według ocen ważności i streszczeń w metajęzyku (mowie zależnej); przygotowywanie spisów treści i indeksów rzeczowych; przygotowywanie recenzji naukowych oraz różnego typu rozpraw naukowych (artykuł monograficzny, przeglądowy, sprawozdanie).
Literatura (podstawowa i zalecana):
1. W. Marciszewski, Metody analizy tekstu naukowego, Warszawa 1981.
2. J. Pieter, Ogólna metodologia pracy naukowej, Warszawa 1967.
Cel nauczania:
C1. Wypracowanie umiejętności krytycznej analizy tekstów filozoficznych.
C2. Wypracowanie umiejętności redagowania różnych gatunków tekstu filozoficznego, jak np. abstrakt, ekstrakt, sprawozdanie, recenzja; umiejętność tworzenia spisów treści, indeksów rzeczowych.
Pomoce dydaktyczne:
Praca z analizowanym tekstem. Dyskusja nad tekstami przygotowywanymi przez uczestników; pisanie różnych rodzajów tekstów naukowych.
Sposoby oceny:
Ocena ndst:
Student nie zna podstawowej terminologii filozoficznej;nie zna elementarnych metod analizy wypowiedzi filozoficznych; nie potrafi analizować tekstów filozoficznych; nie przygotowuje zadanych tekstów naukowych.
Ocena dostateczna
Student zna podstawową terminologię filozoficzną, zna elementarne metody analizy wypowiedzi filozoficznych; potrafi analizować proste teksty filozoficzne; przygotowuje w sposób dość powierzchowny zadane formy tekstów naukowych, współpracuje w grupie podczas zajęć.
Ocena dobra:
Student zna zaawansowaną terminologię filozoficzną, zna metody analizy wypowiedzi filozoficznych; potrafi analizować umiarkowanie trudne teksty filozoficzne; przygotowuje w sposób starannie zadane formy tekstów naukowych, chętnie współpracuje w grupie.
Ocena bardzo dobra:
Student zna zaawansowaną terminologię filozoficzną, zna zaawansowane metody analizy wypowiedzi filozoficznych; potrafi analizować trudne teksty filozoficzne; przygotowuje w sposób staranny i na wysokim poziomie formalnym zadane formy tekstów naukowych; chętnie i aktywnie uczestniczy w pracy w grupie.

Efekty kształcenia:
WIEDZA
1. Student zna terminologię podstawowych systemów filozoficznych oraz najważniejszych stanowisk jednej z subdyscyplin filozoficznych: (E), (H), (L), (M) (K_W03).
2. Student zna terminologię filozoficzną w wybranym języku obcym w jednym z bloków subdyscyplin filozoficznych: (E), (H), (L), (M) (K_W04).
3. Student zna i rozumie zaawansowane metody analizy i interpretacji różnych form wypowiedzi filozoficznych (K_W07).
UMIEJĘTNOŚCI
1. Student potrafi wyszukiwać, analizować, oceniać, selekcjonować i użytkować informację z wykorzystaniem źródeł drukowanych i elektronicznych oraz formułować na tej podstawie sądy krytyczne (K_U01).
2. Posiada pogłębione umiejętności badawcze, obejmujące analizę prac innych autorów, syntezę różnych idei i poglądów, dobór metod i konstruowanie narzędzi badawczych, opracowanie i prezentację wyników, pozwalające na oryginalne rozwiązywanie złożonych problemów filozoficznych (K_U02).
3. Posiada pogłębioną umiejętność przygotowania wystąpień pisemnych, w języku polskim i języku obcym, w zakresie dziedzin nauki i dyscyplin naukowych, właściwych dla studiowanego kierunku studiów lub w obszarze leżącym na pograniczu różnych dyscyplin naukowych (K_U08).
4. Posiada pogłębioną umiejętność przygotowania wystąpień ustnych, w języku polskim i języku obcym, w zakresie dziedzin nauki i dyscyplin naukowych, właściwych dla studiowanego kierunku studiów lub w obszarze leżącym na pograniczu różnych dyscyplin naukowych (K_U09).

KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
1. Potrafi współdziałać i pracować w grupie, przyjmując w niej różne role (K_K02).

Elementy teorii nauk - wykład

Opis zajęć:
1. Typy wiedzy ludzkiej; 2. Wiedza a przekonania; 3. Determinacja pojęcia nauki (wyznaczniki naukowości); 4. Uzasadnianie bezpośrednie a uzasadnianie pośrednie (rozumowanie); 5. Elementy teorii pytań; 6. Teoria rozumowań; 7. Przedmiot, cel, aspekt, metoda - jako podstawowe pojęcia determinujące specyfikę danej nauki;
8. Składniki teorii naukowej; 9. Dynamika teorii naukowej: koncepcje rozwoju teorii naukowej; 10. Typologie nauk.
Literatura (podstawowa i zalecana):
Literatura podstawowa
1. M. Lechniak, Elementy logiki dla prawników, Lublin 2012
2. S. Kamiński, Nauka i metoda, Lublin 1992
Literatura uzupełniająca
1. T. Kuhn, Struktura rewolucji naukowych, Warszawa 2001
2. C. Hempel, Filozofia nauk przyrodniczych, Warszawa 2001
3. T. Pawłowski, Tworzenie pojęć w naukach humanistycznych, Warszawa 1986
Cel nauczania:
C1 - zapoznanie studenta z podstawowymi pojęciami teorii nauki
C2 - zapoznanie studenta z podstawowymi typami metod naukowych
C3 - wyrobienie umiejętności rozpoznawania typu pytania, rozumowania czy oceny, czy twierdzenie jest uzasadnione
C4 - wypracowanie postawy zainteresowania postępem w badaniach naukowych
Wymagania wstępne:
Znajomość nauk społecznych na elementarnym poziomie.
Sposoby oceny:
Na ocenę 2
Student nie posiada podstawowej wiedzy dotyczącej pojęcia nauki, metod naukowych, typów rozumowań, ani o charakterze nauk społecznych, ich miejscu w systemie nauk i relacjach do innych nauk a także wiedzy z zakresu różnych subdyscyplin socjologicznych;
Student nie posiada elementarnych umiejętności analizy teorii naukowej, ani teorii społecznej
Student nie angażuje się w minimalnym stopniu w proces zdobywania wiedzy na temat teorii naukowej.

Na ocenę 3
Student posiada podstawową wiedzę dotyczącą pojęcia nauki, metod naukowych, typów rozumowań, o charakterze nauk społecznych, ich miejscu w systemie nauk i relacjach do innych nauk a także ma elementarną wiedzę z zakresu różnych subdyscyplin socjologicznych;
Student posiada elementarne umiejętności analizy teorii naukowej i analizy teorii społecznej
Student angażuje się w minimalnym stopniu w proces zdobywania wiedzy na temat teorii naukowej.

Na ocenę 4
Student posiada rozszerzoną wiedzę dotyczącą pojęcia nauki, metod naukowych, typów rozumowań oraz o charakterze nauk społecznych, ich miejscu w systemie nauk i relacjach do innych nauk a także ma wiedzę z zakresu różnych subdyscyplin socjologicznych;
Student posiada znaczne umiejętności analizy teorii naukowej i analizy teorii społecznej
Student angażuje się w stopniu wysokim w proces zdobywania wiedzy na temat teorii naukowej oraz wykazuje zainteresowanie postępem w nauce.

Na ocenę 5
Student posiada ugruntowaną i rozszerzoną wiedzę dotyczącą pojęcia nauki, metod naukowych, typów rozumowań oraz o charakterze nauk społecznych, ich miejscu w systemie nauk i relacjach do innych nauk a także ma rozległą wiedzę z zakresu różnych subdyscyplin socjologicznych;
Student posiada umiejętności samodzielnej analizy teorii naukowej i analizy teorii społecznej
Student angażuje się w stopniu wysokim w proces zdobywania wiedzy na temat teorii naukowej, jest zainteresowany postępem w nauce oraz samodzielnie rozwija swoje zainteresowania naukowe.
Efekty kształcenia:
WIEDZA
K_W01 posiada rozszerzoną wiedzę o charakterze nauk społecznych, ich miejscu w systemie nauk i relacjach do innych nauk a także ma wiedzę z zakresu różnych subdyscyplin socjologicznych;
K_W06 zna w sposób pogłębiony wybrane metody i narzędzia opisu, w tym techniki pozyskiwania danych oraz modelowania struktur społecznych i procesów w nich zachodzących, a także identyfikowania rządzących nimi prawidłowości z uwzględnieniem najnowszych technik pozyskiwania danych

UMIEJĘTNOŚCI
K_U03 potrafi właściwie analizować przyczyny i przebieg procesów i zjawisk społecznych, formułować własne opinie na ten temat oraz stawiać proste hipotezy badawcze i je weryfikować;
K_U04 potrafi prognozować i modelować złożone procesy społeczne obejmujące zjawiska z różnych obszarów życia społecznego z wykorzystaniem zaawansowanych metod i narzędzi w zakresie dziedzin nauki i dyscyplin naukowych, właściwych dla studiowanego kierunku studiów

KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
K_K06 potrafi samodzielnie i krytycznie uzupełniać wiedzę i umiejętności, rozszerzone o wymiar interdyscyplinarny, a także ma świadomość ciągłego postępu naukowego a także związanego z nim nieustannego dokształcania się

Logika - seminarium

Opis zajęć:
Przedmiotem seminarium z logiki w roku 2008/2009 będzie ontologia inżynieryjna DOLCE. Po wprowadzeniu w metodologię ontologii inżynieryjnej dyskutowane będą filozoficzne założenia oraz kluczowe elementy formalne tego systemu. Zasadniczym celem przedmiotowym seminarium jest rozpoznanie korzyści i ograniczeń stosowania filozofii i logiki w badaniach nad sztuczną inteligencją. Głównym celem podmiotowym jest zdobycie przez studentów umiejętności formułowania i rozwiązywania problemów naukowych.
Literatura (podstawowa i zalecana):
Gomez-Perez, A., Corcho, O., Fernandez-Lopez, M., Ontological Engineering, Londyn; Masolo, C., Borgo, S., Gangemi, A., Guarino, N., Oltramari, A., WonderWeb Deliverable D18. Ontology Library; Simons, P., Parts. A Study in Ontology, Oxford 1987; Welty, C., Mahindru, R., Chu-Carroll, J.: 2004, Evaluating Ontology Cleaning, Proceedings of AAAI-2004. AAAI Press, San Jose.
Wymagania wstępne:
Forma zaliczenia: na podstawie systematycznej obecności i aktywnego uczestnictwa w zajęciach, referaty, praca pisemna; bierna znajomość języka angielskiego

Logika prawnicza - wykład

Opis zajęć:
Logika a inne typy wiedzy
Elementy semiotyki logicznej
Pojęcie prawa logiki
Wynikanie logiczne, wnioskowanie, reguła dowodzenia
Teoria definicji
Rodzaje rozumowań
Niektóre sposoby argumentacji nierzeczowej
Charakterystyka metod naukowych, w tym charakterystyka metod nauk szczegółowych o poszczególnych gałęziach aktualnie obowiązującego prawa
Założeniowe, zerojedynkowe i aksjomatyczne ujęcie klasycznego rachunku zdań
Niesprzeczność, zupełność, niezależność, rozstrzygalność, pełność
Założeniowe ujęcie węższego rachunku predykatów
Elementy rachunku zbiorów i relacji
Tradycyjny rachunek nazw
Elementy ontologii S. Leśniewskiego
Krótka charakterystyka logik wielowartościowych, modalnych, deontycznych i intuicjonistycznych
Dyrektywy interpretacyjne przepisów prawnych
Wnioskowania prawnicze oparte na logicznym wynikaniu norm z norm, wnioskowania prawnicze oparte na instrumentalnym wynikaniu norm z norm, wnioskowania prawnicze oparte na założeniu konsekwencji ocen pracodawcy
Literatura (podstawowa i zalecana):
LITERATURA:
1.L. Borkowski, wprowadzenie do logiki i teorii mnogości, Lublin 1991.
2.T. Chodkowski, E. Nieznański, Elementy logiki prawniczej, Warszawa-Poznań 2000.
3.T. Kotarbiński, Kurs logiki dla prawników, Warszawa 1953.
4.M. Lechniak, Elementy logiki dla prawników, Lublin 2006.
5.Z. Ziembiński, Logika praktyczna, Warszawa 1990 (lub inne wydanie).
Wymagania wstępne:
ZAŁOŻENIA: Uczestnik wykładów z logiki prawniczej ma być studentem prawa lub prawa kanonicznego.
CEL WYKŁADÓW: Nauczyć studenta jasnego myślenia, ścisłego wyrażania myśli oraz poprawnego wnioskowania.
w zakresie wiedzy: zapoznanie studenta z podstawowymi pojęciami i metodami logiki formalnej, polskiej semiotyki logicznej, ogólnej metodologii nauk i elementów logiki norm,
w zakresie postaw: kształtowanie postawy szacunku do prawdy oraz norm postępowania wynikających z prawa naturalnego i Dekalogu,
w zakresie umiejętności: nabycie umiejętności analizowania tekstu, budowania definicji, rozpoznawania praw logiki i badania poprawności wnioskowań.
Sposoby oceny:
METODY DYDAKTYCZNE: wykład autorski, wyjaśnianie niektórych tekstów logicznych
WARUNKI ZALICZENIA PRZEDMIOTU: uczestnictwo w wykładzie
FORMA ZALICZENIA ZAJĘĆ: I semestr – zaliczenie, II semestr – egzamin ustny
KRYTERIA ZALICZENIA: wiedza pozytywna

Wybrane zagadnienia z logiki filozoficznej - wykład

Opis zajęć:
Opis zajęć: przedmiotem wykładu jest logika niefregowska: NFL (Non Fregean Logic), skonstruowana przez Romana Suszkę w latach 70 - tych XX wieku, uznawana za oryginalny polski wkład do logiki filozoficznej.
Plan wykładu:
1. Zagadnienie logicznej semantyki zdań w ujęciu niektórych autorów
a) Korelat semantyczny zdań w ujęciu autorów starożytnych i średniowiecznych - Platon; myśliciele średniowieczni, zwłaszcza Grzegorz z Rimini;
b) Uwagi o denotacji zdań autorów XIX I XX wieku - K. Twardowski, A. Meinong, G. Frege, L. Wittgenstein; R. Suszko;
2. Uwagi programowe R. Suszki dotyczące konstruowania logiki niefregowskiej
3. Charakterystyka logiki niefregowskiej, zwłaszcza niefregowskiego rachunku zdań leżącego u podstaw NFL, czyli SCI - Sentential Calculus with Identity.
Literatura (podstawowa i zalecana):
Literatura podstawowa:
1. Suszko R.: Ontologia w „Traktacie” L. Wittgensteina. „Studia Filozoficzne” 1:1968. s. 97 – 121.
2. Suszko R.: Non – Fregean Logic and Theories. „Analele Universitatii Bucuresti”. „Acta Logica” 11:1968. s. 105 – 125.
3. Suszko R.: Identity Connective and Modality. „Studia Logica” 27: 1971. s. 7 – 39.
4. Suszko R.: Abolition of the Fregean axiom. “Lecture Notes in Mathematics” 453: 1975. s. 169 - 239.
5. Omyła M.: Zarys logiki niefregowskiej. Warszawa: PWN 1986.

Literatura uzupełniająca:

1. Kozanecka A.: Zagadnienie tak zwanego Aksjomatu G. Fregego. Roczniki Filozoficzne 53: 2005 nr 2. s. 125 – 145.
2. Kozanecka A.: O denotacji zdań. Roczniki Filozoficzne 54: 2006 nr 2. s. 351 – 373.
3. Logika niefregowska. Encyklopedia Filozofii Polskiej.
4. Wolniewicz B.: Z dziejów logicznej semantyki zdań. „Studia Filozoficzne” 5-6: 1985. s. 23 – 34.